Αρχική σελίδα » Το Πρόγραμμα » Αξιολόγηση » Αξιολόγηση 2009

Εξωτερική Αξιολόγηση του Προγράμματος Χρονική Περίοδος 2009

Η Επιτροπή αξιολόγησης αποτελούμενη από τους:
  • Διακίδου Ειρήνη-Άννα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Εκπαιδευτικής Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Κύπρου
  • Καργόπουλο Φίλιππο, Αναπληρωτή Καθηγητή Φιλοσοφίας της Νόησης και Λογικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
  • Ρέππα Ειρήνη, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Γνωστικής Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Swansea, U.K.
Συνεδρίασε στις 29 και 30/05/2009 και κατέληξε στα ακόλουθα:
 
Το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών στη «Βασική και Εφαρμοσμένη Γνωσιακή Επιστήμη» αντιπροσωπεύει ένα αυθεντικό διεπιστημονικό πρόγραμμα που διακρίνεται για την παροχή υψηλής ποιότητας εκπαιδευτικού και ερευνητικού έργου.
 
Η διεπιστημονικότητα του Προγράμματος (α) διασφαλίζεται από τη συμμετοχή και ουσιαστική συνεισφορά σε διδακτικό και ερευνητικό έργο τεσσάρων Τμημάτων του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, (β) ενισχύεται από το γεγονός ότι οι φοιτητές του είναι απόφοιτοι διαφόρων Τμημάτων και Σχολών ΑΕΙ και ΤΕΙ της Ελλάδας και του εξωτερικού, και (γ) ενισχύεται από τις πρόσφατες εκλογές μελών ΔΕΠ που είτε έχουν σημαντική γνωσιοεπιστημονική προοπτική στην προσέγγισή τους στην επιστήμη τους είτε κατέχουν την ειδίκευση του γνωσιακού επιστήμονα.
 
Η ποιότητα του εκπαιδευτικού και διδακτικού έργου διαπιστώνεται από
(α) την επιστημονική επάρκεια των διδασκόντων
(β) την επιτυχή διεκδίκηση χρηματοδότησης για ή/και συμμετοχή σε ερευνητικά προγράμματα
(γ)  τη διοργάνωση μεγάλου αριθμού συνεδρίων, συμποσίων και ημερίδων
(δ) τη συνεργασία με εκπαιδευτικά ιδρύματα και άλλους φορείς του εξωτερικού και της Ελλάδας
(ε) την προσέλκυση Επισκεπτών Καθηγητών εγνωσμένου κύρους και διεθνούς εμβέλειας
(στ) τις επιδόσεις των φοιτητών του και τη συμμετοχή τους σε συνέδρια της Ελλάδας και του εξωτερικού
(ζ) την εισδοχή των αποφοίτων του σε υψηλού επιπέδου μεταπτυχιακά και διδακτορικά προγράμματα του εξωτερικού για περεταίρω σπουδές.
 
Η Επιτροπή σημειώνει ως ιδιαίτερα θετικό το γεγονός ότι το Πρόγραμμα είναι ταυτόχρονα πρόγραμμα βασικής αλλά και εφαρμοσμένης γνωσιακής επιστήμης. Ο συνδυασμός των δυο αυτών πτυχών του Προγράμματος αυξάνει τις δυνατότητες απασχόλησης των αποφοίτων του και λειτουργεί δημιουργικά ως σύστημα γόνιμων διασταυρώσεων ιδεών και μεθόδων.
 
Με βάση τα παραπάνω, η Επιτροπή αξιολογεί θετικά την προσφορά του Προγράμματος στον Ελληνικό και ευρύτερο επιστημονικό χώρο. Ταυτόχρονα, θεωρεί ότι ενώ το Πρόγραμμα στη σημερινή του μορφή είναι βιώσιμο (δίδακτρα και κονδύλια από εξωτερικά ερευνητικά προγράμματα) περεταίρω οικονομική υποστήριξη του θα ευνοούσε την εξέλιξή του, την εμβέλεια της συνεισφοράς του και την κατάρτιση των διδασκομένων του μέσω υποτροφιών και παροχής βοηθητικού ερευνητικού/διδακτικού έργου.
 

Αξιολόγηση κατά ενότητα του Προγράμματος

 
1. Διοίκηση και Υλικοτεχνική Υποδομή
Η Επιτροπή διαπίστωσε ότι η διοικητική και γραμματειακή υποστήριξη του προγράμματος είναι ικανοποιητική. Από τη συνάντηση της Επιτροπής με τους φοιτητές του Προγράμματος φάνηκε ότι οι δυνατότητες δανεισμού από τη Βιβλιοθήκη του οικείου Τμήματος (ΜΙΘΕ) είναι περιορισμένες λόγω ωραρίου και τρόπου λειτουργίας της. Οι φοιτητές σημείωσαν, όμως, ότι το πρόβλημα αμβλύνεται από το γεγονός ότι υπάρχουν αυξημένες δυνατότητες πρόσβασης και χρήσης της βιβλιοθήκης και της υλικοτεχνικής υποδομής του Εργαστηρίου Γνωσιακής και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας.
 
Η οργάνωση και διοικητική και γραμματειακή υποστήριξη του Εργαστηρίου Γνωσιακής Επιστήμης και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας είναι πολύ ικανοποιητική και αποτελεσματική στην παροχή υποστήριξης σε μεταπτυχιακούς φοιτητές και στην προώθηση του εκπαιδευτικού και επιστημονικού έργου διδασκόντων και φοιτητών.
 
2. Επιλογή φοιτητών στο Πρόγραμμα
Η επιλογή φοιτητών στο Πρόγραμμα βασίζεται σε ποικιλία κριτηρίων και συμπεριλαμβάνει επίδοση σε εξετάσεις σε τρία εισαγωγικά μαθήματα (Ψυχολογία, Νευροεπιστήμη, Πληροφορική) και στην Αγγλική Γλώσσα. Το κριτήριο των εξετάσεων είναι αυστηρό αλλά έτσι διασφαλίζεται το υψηλό επίπεδο των φοιτητών του προγράμματος, η ύπαρξη προαπαιτούμενων γνώσεων, η δυνατότητα πρόσβασης στη διεθνή βιβλιογραφία, και η αποφοίτησή τους σε σύντομο χρονικό διάστημα. Είναι επίσης σημαντικό το γεγονός ότι εκτός από Γενικό Βαθμό Πτυχίου συνυπολογίζονται και βαθμοί σε επιμέρους προπτυχιακά μαθήματα συναφή με το αντικείμενο του Προγράμματος, αναγνωρίζοντας ότι αυτό μπορεί να είναι πιο ακριβής ένδειξη δυνατότητας για φοίτηση στο συγκεκριμένο Πρόγραμμα. Αξίζει, επίσης, να αναφερθεί ότι οι επιδόσεις των φοιτητών χρησιμοποιούνται και ως βάση για τιμητικές υποτροφίες. Τέλος, είναι θετικό ότι διαφαίνεται ευελιξία για προσαρμογή κριτηρίων αναλόγως ζήτησης και δυνατοτήτων επαγγελματικής αποκατάστασης.
 
Οι φοιτητές, σε συνάντησή τους με την Επιτροπή, αναφέρθηκαν στην πολιτική επιλογής φοιτητών επικροτώντας την χωρίς ίχνος αμφισβήτησης – κάτι που υποδεικνύει την ατμόσφαιρα αριστείας που έχει επικρατήσει στο Πρόγραμμα. Αξιολόγηση της Προόδου των φοιτητών στο Πρόγραμμα:
 
Σύμφωνα με το Κανονισμό Λειτουργίας του Προγράμματος, έχει εδραιωθεί ο θεσμός του Συμβούλου Καθηγητή για κάθε νεοεισερχόμενο φοιτητή και η παραμονή στο Πρόγραμμα μετά το 1ο εξάμηνο σπουδών προϋποθέτει την επιτυχία σε τρία τουλάχιστον μαθήματα με βαθμό άνω του 7.  (Για το Διδακτορικό Επίπεδο απαιτείται βαθμός άνω του 8 σε όλα τα υποχρεωτικά μαθήματα.). Αυτά είναι δυο σημεία που η Επιτροπή θεωρεί  θετικά γιατί έτσι επιτυγχάνεται εξατομίκευση (ως ένα βαθμό) και αποτρέπεται η ανεπιτυχής παραμονή στο Πρόγραμμα για μεγάλο χρονικό διάστημα (κάτι που έχει κόστος και για το φοιτητή και για το ίδιο το Πρόγραμμα).
 
Οι φοιτητές ανέφεραν με εκτίμηση την αρχική δυσκολία που συνάντησαν στα μαθήματα καθώς και την ειλικρινή και αυστηρή κριτική που τους ασκήθηκε στο θέμα της επιστημονικής γραφής.  Αυτή είναι εμπειρία που πρέπει να έχουν όλοι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές νωρίς στις σπουδές τους. Σημαντικό είναι ότι η κριτική που ασκείται δεν είναι μόνο στα πλαίσια μιας τελικής εργασίας σε μάθημα αλλά σε πολλές εργασίες. Συνεπώς, μαθαίνουν να γράφουν γράφοντας.
 
Απόκτηση του Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης:
Το Πρόγραμμα για το ΜΔΕ είναι διετές προσφέρει ειδίκευση σε 2 τομείς: Γνωσιακή Επιστήμη και Εφαρμοσμένη Γνωσιακή Επιστήμη.  Απαιτείται παρακολούθηση 6 υποχρεωτικών μαθημάτων και 9 μαθημάτων επιλογής, αναλόγως ειδίκευσης. Επίσης, απαιτείται εκπόνηση, παρουσίαση και δημόσια υποστήριξη Διπλωματικής Εργασίας.
 
Η Επιτροπή συμφωνεί με τη δομή του ΜΔΕ γιατί συνδυάζει την ερευνητική κατάρτιση και την απόκτηση γνώσης σε βάθος χωρίς να θυσιάζεται το εύρος της γνώσης - κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό για διεπιστημονικό πρόγραμμα – και σημειώνει με ικανοποίηση το πολύ χαμηλό επίπεδο αποχώρησης φοιτητών από το Πρόγραμμα.
 
3. Απόκτηση Διδακτορικού Διπλώματος
Η Επιτροπή συμφωνεί με τον τρόπο απόκτησης  του Διδακτορικού Διπλώματος. Οι υποψήφιοι διδάκτορες αναμένεται ότι θα συμβάλουν στη λειτουργία και στο εκπαιδευτικό έργο του Προγράμματος.  Αυτό είναι θετικό από πλευράς ακαδημαϊκής εμπειρίας και κατάρτισης. Ταυτόχρονα, εκθέσεις προόδου, δημοσιεύσεις και συμμετοχή σε συνέδρια (επιπλέον της παρακολούθησης μαθημάτων και της εκπόνησης Διδακτορικής Διατριβής) διασφαλίζουν την υψηλή επιστημονική επάρκεια των αποφοίτων-διδακτόρων.
 
4. Κόστος και οικονομική υποστήριξη
Οι πόροι για τη λειτουργία του Προγράμματος προέρχονται από δίδακτρα και ερευνητικά προγράμματα. Η Επιτροπή θεωρεί ικανοποιητική την κατανομή και τη διαχείριση των κονδυλίων ως προς τις ανάγκες λειτουργίας του Προγράμματος, και τονίζει με ιδιαίτερη ικανοποίηση την εξασφάλιση και διάθεση κονδυλίων για υποτροφίες φοιτητών.
 
5. Πρόγραμμα Μαθημάτων
Με βάση τους καταλόγους των μαθημάτων (προσφερόμενων και διδαχθέντων) το Πρόγραμμα φαίνεται να καλύπτει με επάρκεια τις δύο κατευθύνσεις και τις βασικές περιοχές της Ψυχολογίας, Φιλοσοφίας, Νευροεπιστήμης, και Τεχνητής Νοημοσύνης. Η παρακολούθηση συγκεκριμένων υποχρεωτικών μαθημάτων κατά τα δύο πρώτα εξάμηνα φοίτησης στο Πρόγραμμα αυξάνει τις δυνατότητες επικοινωνίας και αλληλεπίδρασης μεταξύ φοιτητών διαφορετικών κατευθύνσεων και ευνοεί τις διεπιστημονικές συνεργασίες ευθύς εξ’αρχής. Οι φοιτητές φαίνεται να εκτιμούν ιδιαίτερα αυτήν την πτυχή του προγράμματος και εξέφρασαν την ευχή να συνεχιστεί και ενισχυθεί. Το εύρος των επιλεγόμενων μαθημάτων είναι ικανοποιητικό. Κάποια θέματα που θα μπορούσαν να διερευνηθούν περεταίρω είναι η δυνατότητα περισσότερων διεπιστημονικών σεμιναρίων, η συνδιδασκαλία ορισμένων επιλεγόμενων μαθημάτων (π.χ., Εγκέφαλος και Συνείδηση, Μάθηση-Μνήμη-Ευπλαστότητα, κ.α.) από διδάσκοντες με διαφορετική  επιστημονική ειδίκευση, και η οργάνωση εξειδικευμένου σεμιναρίου σχετικά με προετοιμασία για παρουσίαση σε συνέδριο.
 
6. Διδακτικό-Ερευνητικό Προσωπικό
Η Επιτροπή διαπίστωσε ομαδικό πνεύμα και εξαιρετική επικοινωνία και συνεργασία μεταξύ διδασκόντων του Προγράμματος. Η ποιότητα του επιστημονικού τους έργου και η συνεχής προσπάθειά τους για αλλαγές με στόχο τη βελτίωση του Προγράμματος συμβάλλουν στο υψηλό ακαδημαϊκό επίπεδο και τη βιωσιμότητά του. Παράλληλα, η Επιτροπή με ικανοποίηση διαπίστωσε ότι υπάρχει και αντίστοιχα εξαιρετική επικοινωνία ανάμεσα σε φοιτητές και διδάσκοντες.
 

Συμπέρασμα

Το Πρόγραμμα καλύπτει με αξιοσημείωτη επάρκεια ένα ευρύ φάσμα επιστημονικών, κοινωνικών  και εκπαιδευτικών αναγκών. Η Επιτροπή αξιολογεί πολύ θετικά την ποιότητα και την αποτελεσματικότητα του Προγράμματος και συνιστά θερμά τη συνέχιση και την περαιτέρω ενίσχυση του.
 
Τα μέλη της Επιτροπής
Διακίδου Ειρήνη-Άννα
Καργόπουλος Φίλιππος
Ρέππα Ειρήνη